Kadifekale belgeseli 'Son Kale'

Sulukule, Tarlabaşı, Kadifekale... Kentsel dönüşüme uğrayan bu bölgeler, özellikle "Rant alanına mı çevriliyorlar?" sorusu ve yaşam alanlarından edilen sakinleri dolayısıyla çok tartışıldı. İzmir'de yaşayan iletişim fakültesi mezunu Zuhal Akmeşe de, 4 yıldır yıkım sürecinde olan Kadifekale'de yaşananların belgeselini 'Son Kale' adıyla çekti. "Amacım yaşanan mağduriyetleri göstererek tarihe not düşmek" diyen Akmeşe'ye göre Türkiye'deki kentsel dönüşüm projelerinin ortak sorunu insan öğesinin unutulması.

Zuhal Akmeşe, Kadifekale'de, heyelan gerekçe gösterilerek semt sakinlerine çok düşük meblağlar karşılığında evlerini terk etmeleri sonucu hem mağdur bir semt sakini hem de bir iletişim öğrencisi olarak medyanın bu soruna ilgi göstermemesi üzerine çekimlere başladı. Akmeşe belgeseline 'Son Kale' ismini vermesinin nedenini ise, "Kadifekale, özellikle Mardin ve diğer doğu illerden siyasal, sosyal ve ekonomik nedenlerle göç etmek zorunda bırakılan insanların sığındığı ve yaşama tutunabildiği son yerdi" şeklinde açıkladı. Akmeşe, ekipman olmadan, nadiren okuldan ve bazı hocalarından ricayla temin edebildiği kamera ve ekipmanlarla belgeseli 4 yılda tamamladı. Belgeselin ilk gösterimi 3. Ege Belgesel Günleri'nde yapıldı. Akmeşe, birkaç festivale başvurduğunu, V. Uluslararası İstanbul Mimarlık ve Kent Filmleri Festivali'nde gösterim hakkı kazanarak belgeselinin bir hafta gösterildiğini söyledi. Ayrıca belgelini yayınlamak isteyen bir kuruluş olursa yayınlayabileceğini ifade etti.


"İnsan faktörü yok sayılıyor"

Zuhal Akmeşe, belediyenin yıkımlarına ve devam eden kentsel projelerle ilgili, " Belediyenin yaptığı açıklamalara göre projeden 2 bin 508 ev etkilendi. 1861 ev yıkıldı. 90 civarı evde hala kamulaştırma bedeline itiraz davaları sürüyor. Semt sakinlerinin önemli bir kısmı Toki konutlarına yerleşti. Kadifekale ve dönüşümle ilgili haberler genellikle belediye bülteni olma dışına çıkmadı. Ne mağduriyetler ne de insan öğesi gösterildi. Sadece fiziksel temizlik diyenlere en güzel cevabı 'Son Kale' veriyor. Kentlerin dönüşümü süreç içerisinde gelişen bir durum ki dünyanın birçok yerinde yapılıyor. Ancak Türkiye'de insan faktörü yok sayılıyor; bölge insanı mağdur oluyor. Tarlabaşı'nda da tam olarak aynı şey yaşanıyor. Dönüşüm projelerinin insan odaklı olması gerektiğini düşünüyorum. O bölgede yaşayanlar söz hakkına sahip olmalı, sürecin öznesi olmalı" dedi. (Akşam)