Zirvede, bölgesel barış ve güvenlik temasını vurgulayan Erdoğan, özellikle Suriye, Filistin ve Güney Kafkasya’daki gelişmelere dikkat çekti.
Erdoğan’dan güçlü mesajlar
Erdoğan, konuşmasına Türk Devletleri Teşkilatı’na ve Azerbaycan’a teşekkür ederek başladı. Dönem başkanlığını devreden Kırgızistan’a, ev sahipliği yapan Azerbaycan’a ve liderlere şükranlarını iletti. “Başarılarımızın sayısını artırmaya devam edeceğiz” diyen Erdoğan, teşkilatın uluslararası meselelerde güçlü ve ortak duruş sergilemesinin önemine vurgu yaptı.
Suriye’ye dikkat çekildi
Cumhurbaşkanı Erdoğan, Suriye’nin istikrarının bölge ve ötesinde güvenlik açısından hayati olduğunu belirterek, şunları kaydetti:
“Suriye’de istikrarın tesisi, bölgemizde ve ötesinde güvenliğin sağlanması için olmazsa olmaz bir gerekliliktir.”
Erdoğan, Suriye hükümetinin son dokuz ayda kaydettiği gelişmeleri olumlu bulduğunu ifade ederek, Suriye’nin toprak bütünlüğünün korunması ve siyasi-ekonomik ortamın iyileştirilmesi gerektiğini vurguladı. Türk Devletleri’nin bu süreçte angajmanını ilerletmesi gerektiğini dile getirdi.
Filistin ve uluslararası meseleler
Erdoğan, İsrail’in bölgede başlattığı operasyonlara dikkat çekerek Gazze’de yaşanan katliamların durması yönündeki gelişmeleri memnuniyetle karşıladığını söyledi. Erdoğan, iki devletli çözümün kalıcı barış için tek yol olduğuna vurgu yaptı:
“Filistin halkının uluslararası meşruiyet ve hukuktan kaynaklanan hakları temelinde çözüm sağlanmalıdır.”
Güney Kafkasya ve bölgesel iş birliği
Cumhurbaşkanı Erdoğan, Azerbaycan ve Ermenistan arasında imzalanan ortak bildiriyi olumlu değerlendirdi. Özbekistan, Kırgızistan ve Tacikistan arasında sınır birleşim noktası anlaşmasını da memnuniyetle karşıladığını belirtti.
Ekonomi, teknoloji ve kültür vurgusu
Erdoğan, Türk dünyasının ekonomik entegrasyon, enerji güvenliği ve kültürel iş birliğine önem vermesi gerektiğini dile getirdi. “Hazar geçişli ortak koridoru daha verimli hale getirmeliyiz” dedi. Ayrıca, ortak alfabe projesi kapsamında Cengiz Aytmatov’u anlatan eser ve Oğuznameleri Türk Devletleri ortak alfabesiyle basacaklarını açıkladı.
Kardeşlik mesajı
Erdoğan, konuşmasını “Kardeşlik ruhuyla geleceğe emin adımlarla yürüdüğümüzü gösterdik” sözleriyle noktaladı. Gebele Bildirisi’nin Türk dünyasına ve bölge barışına katkı sağlayacağını belirten Erdoğan, Azerbaycan’a ve Türk Devletleri üyelerine teşekkürlerini iletti.