Ege TV’de yayımlanan Dilek Ete ile Sosyal Güvenlik programında Diş Hekimi Selim Can Dönel, diş hekimliğinin zorlukları ve meslek seçimindeki motivasyonları üzerine önemli açıklamalarda bulundu. Babası doktor, annesi öğretmen olan Dönel, sağlık alanındaki büyüme ve gelişimini ailesinin etkisiyle şekillendirdi. Ancak meslek hayatına adım attıktan sonra karşılaştığı zorlukların, beklentilerinin çok ötesinde olduğunu belirtti.
Tıpta hiyerarşi var
Neden diş hekimliğini seçtiğini anlatan Selim Can Dönel, “Babam doktor anne öğretmen. Böyle bir ailede büyüdüm. Diş hekimliğini seçerken babam doktor olduğu için zaten benim için bir rol modeldi. Çocukluğumdan beri sağlığın içinde olmak ve hekimlik bana yakın geliyordu. Hekimlik kültürüne ve mesleğine çocukluğumdan beri bir yatkınlığım vardı. Lise yıllarında şöyle bir olay olmuştu. Annem öğretmen olduğu için bir öğrencisi diş hekimliğini kazanmıştı. Daha sonra annemle konuştukları zaman bunu da düşünebiliriz gibi bir öneride bulunmuştu. Dışarıdan gerçekten bir klinik işletmek güzel görünüyordu ve riskli bir meslek olmadığını düşünüyordum. Bu yüzden seçtim. Öğrencilik yıllarımda pek de dışarıdan göründüğü gibi olmadığını fark ettim. Tıpta akademinin içinde çok fazla hiyerarşi var. Ciddi anlamda bizi yıprattıkları dönemler oluyor” dedi.
Mesleğe mesafeli olurdum
Şu an olsa tekrar aynı mesleği seçmek konusunda mesafeli olacağını söyleyen Dönel, “Benim bu mesleği seçtiğim dönemde ve mezun olduktan sonraki kısım çok karanlık gözükmüyordu. Ciddi hekim enflasyonu, üniversitelerdeki plansız kontenjan artışları hekimlerin istihdam probleminden tutun da toplum içinde yer edinmeye kadar vermiş olduğunuz emek ve karşılık dengesini ciddi anlamda bozdu. Şu an sınava hazırlanan bir öğrenci olsaydım diş hekimliğine karşı biraz daha mesafeli olurdum” diye konuştu.
Diş hekimlerinin sorunları
Sorunlarından da bahseden Dönel, “diş hekimlerinin çok ciddi bir problemi var. Yaklaşık 20 bin diş hekimi kamuda istihdam edilmeyi bekliyor. Kontenjan sayısı her sene artıyor ama kamuda diş hekimliğine yapılan yatırım yeterli değil. Kontenjanların fütursuzca artması mezun olan hekim kalitesini de düşürüyor. Bu kadar fakülteye nitelikli bir şekilde eğitim verebilecek kadar yetişmiş profesör ve doçentimiz maalesef yok. Bazı fakültelerin fiziki şartlarından bahsetmiyorum bile. Staj yapacak hastanesi olmayan bu şartlarda eğitim gören bir sürü genç var. Mezun olan diş hekimleri aslında özel sektörde çalışmaya mahkum da ediliyor. Çünkü kamuda istihdam alanı çok kısıtlı. En son olan atamada 368-400 gibi bir kadro açılmıştı. Atama bekleyen hekim sayısı ise 20 bin. Şu an aktif olarak eğitim veren 80 fakülte var diye biliyorum. Bu plansız artışlar hekimlerin istihdam edilmesini engelliyor. Üniversitede kalmak içi ise DUS (Diş Hekimliğinde Uzmanlık Sınavı) dediğimiz bir sınav vr. Onda da yeteri kadar kadro açılmıyor. Birçok hekim özel sektörde çalışmak durumunda kalıyor ve bu da emeklerinin sömürülmesine neden oluyor. Üstelik okuması çok masraflı” açıklamasında bulundu.
Diş tedavilerinden yüksek vergi alınıyor
Dönel, klinik açmanın maliyetlerinden de bahsederek, “Klinik açmak ilk başta maliyetli bir şey. Mezun olur olmaz hemen klinik açmadım. Başka yerlerde çalıştım. Sonrasında açtım. Yapmış olduğumuz tedavilerden çok yüksek vergiler alınıyor. Personelinizi tutmanız ve hastanızı memnun etmeniz gerekiyor. Ben vergilendirilmiş kazancın kutsal olduğuna inanıyorum ama kliniğimize almış olduğumuz malzemeler üzerinden de vergi ödüyoruz. Kliniğime gelen hastadan kestiğim faturadan da yüzde 20 civarında vergilendirme oluyor. Bunun çok yüksek olduğunu düşünüyorum. Herkesi klinik açabilecek maddi ve manevi gücü yok. Genç hekimler çok zor durumda kalıyorlar” ifadelerine yer verdi.
Stajyer öğrenciler maaş alamıyordu
Eskiden beri diş hekimliği ile ilgili mücadele verdiklerini ifade eden Dönel, “Stajyer diş hekimleri maaş almıyorlardı. Stajyer diş hekimlerinin maaş almasına yönelik çok fazla kapı aşındırmıştık. Konuyu TBMM’ye kadar taşıdık. Ben mezun olmadan önce stajyer öğrencilere asgari ücret tutarında maaş verilmeye başlandı” dedi.
Hastalar basit şeyleri bile şikayet ediyor
Hekime olan şiddet konusunda da konuşan Selim Can Dönel, “Hastalar çok saçma sebeplerden dolayı doktorları şikayet edebiliyorlar. Örneğin doktor gülmüyor diye şikayet eden var. Bir hastam beni dolgu yapmadım diye şikayet etmişti. Eşine de söylemiş. Verilen bir hizmet yoktu. Para alıp hizmet vermemezlik de yapmadık. Hekimin hastayı reddetme hakkı vardır. Hastanın da hekim seçme hakkı ve tedaviyi reddetme hakkı vardır. Eşi bizi arayıp küfür etti. Her gün hekime olan şiddet haberlerini duyuyoruz. İnsanların hekimleri bu kadar basit sebeplerle şikayet etmesi de çok sıkıntılı” diye belirtti.
Gitmeyi düşündüm ama…
Dönel, “Başka bir ülkeye gitmek kafamdan geçti ama radikal bir adım atmadım. Ülkemde olmaktan mutsuzum diyemem. Gitmeyi çok düşündüm ama olaya sadece akademik ve iş olarak bakmıyorum. Kültür ve ailede çok önemli. Şartlar kötü olduğunda kenara çekilmek yerine çözüm arayan bir insanım” dedi.
Haksızlık var
Diş Hekimi Dönel, “Bağkur ve SGK’lı çalışanlar 4A ve 4B üzerinden emekli oluyorlar ama kamudan emekli olanlar emekli sandığı üzerinden emekli oluyor. Siz Bağkur yatırıyorsunuz yatırdığınız Bağkur üzerinden personel istihdam etmeye çalışıyorsunuz. Personelinizin sosyal güvenlik ücretini yatırıyorsunuz. Çok ciddi vergiler veriyorsunuz ve buna rağmen Emekli Sandığı’nın elde ettiği hakları elde edemiyor olmak bence çok büyük bir ayrımcılık. Her anlamda daha fazla prim ödüyoruz” dedi.