Anayasa Mahkemesi (AYM), Ankara’nın Haymana ilçesine bağlı eski Çalış Belediyesinde görev yapan memurların eksik ödenen maaş ve faiz alacakları için açtıkları davalarda verilen süre aşımı kararlarını hak ihlali saydı. Yüksek Mahkeme, başvurucuların Anayasa’nın 36. maddesinde güvence altına alınan mahkemeye erişim hakkının ihlal edildiğine hükmetti.
Resmî Gazete’de yayımlanan karara konu süreç, 2002-2014 yılları arasında Çalış Belediyesinde görev yapan bazı memurların, ödenmeyen maaş ve faiz alacaklarını tahsil etmek amacıyla 2014 yılında başlattıkları ilamsız icra takipleriyle başladı.
Memurlar eksik maaşları için icra takibi başlattı
İcra takipleri devam ederken Çalış Belediyesinin tüzel kişiliği kaldırıldı. Belediyenin taşınır ve taşınmazlarıyla alacak ve borçları Haymana Belediyesine devredildi.
Devir işleminin ardından Haymana İcra Müdürlüğü, Haymana Belediyesini borçlu olarak kaydetti ve borçların ödenmesi gerektiğini bildirdi.
694 sayılı KHK ile icra takipleri düşürüldü
Belediyenin itirazı üzerine icra müdürlüğü, 694 sayılı Kanun Hükmünde Kararname (KHK) kapsamında memurların başlattığı icra takiplerinin düşmesine karar verdi.
Bunun üzerine memurlar, alacaklarını tahsil edebilmek amacıyla idare mahkemelerinde dava açtı.
İdare mahkemeleri, icra takibinin başlatıldığı tarihleri idareye başvuru tarihi olarak değerlendirdi. Bu tarihe göre süresinde talep edildiği kabul edilen alacakların ödenmesine karar verilirken, diğer talepler süre aşımı gerekçesiyle reddedildi.
Kararların kesinleşmesinin ardından memurlar, hak ihlali iddiasıyla Anayasa Mahkemesine bireysel başvuruda bulundu.
AYM mahkemeye erişim hakkının ihlal edildiğine hükmetti
Başvuruyu inceleyen Anayasa Mahkemesi, idare mahkemelerinin dava açma süresinin başlangıcına ilişkin yorumunu değerlendirdi.
Yüksek Mahkeme, KHK düzenlemelerinden önce idari yargının görev alanına giren alacaklar için de ilamsız icra takibi yoluna gidilebildiğini belirtti. Somut olayda borca itiraz edilmemesi üzerine takiplerin kesinleşerek haciz aşamasına kadar ilerlemiş olmasının da değerlendirmede dikkate alınmadığını kaydetti.
AYM, dava açma süresinin başlangıcına ilişkin öngörülebilir olmayan yorumun mahkemeye erişim hakkı bakımından aşırı katı bir yaklaşım oluşturduğunu ve başvurucular üzerinde ağır bir külfete neden olduğunu belirtti.
Sonuç olarak Anayasa Mahkemesi, başvurucuların mahkemeye erişim hakkına yapılan müdahalenin ölçüsüz olduğu sonucuna vararak hak ihlali kararı verdi.
