ABD Başkanı Donald Trump ile Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, Çin'in Shenzhen kentinde düzenlenen Asya-Pasifik Ekonomik İşbirliği (APEC) Zirvesi kapsamındaki ikili görüşmelerini tamamladı. İki liderin temaslarında Rusya-Ukrayna savaşı, nükleer silahların sınırlandırılması, İran'daki çatışmalar ve Washington-Moskova ilişkileri öne çıktı.
Çin'in ev sahipliğinde 18-19 Kasım tarihlerinde gerçekleştirilen zirve kapsamında bir araya gelen iki lider, Ağustos 2025'te Alaska'da yaptıkları görüşmenin ardından ilk kez yüz yüze buluştu. Görüşme öncesinde açıklamalarda bulunan Trump, Rus liderle ilişkilerinin iyi olduğunu belirterek çok sayıda olumlu sonucun ortaya çıkabileceğini ifade etti.
Zirvenin ana gündem maddeleri Ukrayna ve nükleer silahsızlanma
Temaslarda en kritik başlıklardan birini Rusya-Ukrayna savaşı oluşturdu. Washington yönetimi savaşın sona erdirilmesi için diplomatik girişimlerini sürdürürken Kiev yönetimi ise ülkenin geleceğini ilgilendiren kararların kendi katılımları olmadan alınmaması gerektiğini vurguluyor. Toprak anlaşmazlıkları, kalıcı ateşkes koşulları ve güvenlik garantileri taraflar arasındaki temel başlıklar olarak öne çıkıyor.
Gündemdeki bir diğer önemli konu ise nükleer silahların sınırlandırılması oldu. ABD ile Rusya arasındaki New START anlaşmasının Şubat 2026'da sona ermesinin ardından yeni bir silah kontrol mekanizmasına duyulan ihtiyaç artarken Trump, Çin'in de dahil olacağı üçlü bir nükleer silahsızlanma anlaşması yapılmasını istiyor. Ancak Pekin'in nükleer kapasitesinin iki ülkeye kıyasla daha sınırlı olması üçlü anlaşma ihtimalinin önündeki engeller arasında gösteriliyor.
Orta Doğu ve heyetler İran çatışmaları ve üst düzey katılım
Orta Doğu'da devam eden İran merkezli çatışmalar da liderlerin diplomatik gündeminde yer aldı. Moskova ve Pekin'in Tahran ile sürdürdüğü siyasi ve ekonomik ilişkiler olası diplomatik girişimlerde iki ülkenin tutumunu kritik hale getiriyor.
Kremlin, Putin'in Çin ziyaretine üç başbakan yardımcısı, yedi bakan ve devlet başkanlığı temsilcilerinin katıldığını bildirirken ABD heyetinde Dışişleri Bakanı Marco Rubio dahil üst düzey yetkililer yer aldı. Kremlin Sözcüsü Dmitriy Peskov daha önce görüşmenin kapsamlı bir ikili müzakere niteliğinde olmayacağını açıklamıştı.
Gözler üçlü zirveye çevrildi Ticaret ve teknoloji gündemi
Trump ve Putin görüşmesinin ardından dikkatler Çin Devlet Başkanı Şi Cinping'in de katılacağı üçlü zirveye yöneldi. ABD, Rusya ve Çin liderlerinin bu formatta ilk kez aynı masada buluşacak olması görüşmeye tarihi bir nitelik kazandırıyor. Kremlin Dış Politika Danışmanı Yuri Uşakov, üçlü toplantının protokolde ayrılan bir saati aşabileceğini belirtti.
Üçlü zirvenin ekonomik gündeminde ise ABD ile Çin arasındaki ticaret anlaşmazlıkları, gelişmiş yapay zeka çiplerine yönelik ihracat kısıtlamaları, nadir toprak elementleri ve Amerikan tarım ürünleri alımı yer alıyor. Zirve sonrasında ortak bir bildiri yayımlanıp yayımlanmayacağı henüz netlik kazanmazken liderlerden gelecek resmi açıklamalar bekleniyor.




