Denizlerde kaybolan veya terk edilen hayalet ağlar, deniz canlıları için ölümcül tuzaklar haline geliyor, ekosistemleri yok ediyor ve denizcilik faaliyetlerini olumsuz etkiliyor.
Hayalet ağlar, balıkçılık faaliyetleri sırasında denize bırakılan veya kaybolan ağlar olarak biliniyor. Bu ağlar, kontrolsüz bir şekilde deniz tabanında sürüklenir ve yıllarca orada kalabiliyor. Plastikten yapılan bu ağlar, çözünmeden uzun süre su altında kalır ve deniz yaşamı için ciddi bir tehdit oluşturuyor.
Okyanuslarlardaki kirliliğin yüzde 10'unu oluşturuyor
Doğal Hayatı Koruma Vakfı Türkiye Genel Müdürü Aslı Pasinli, hayalet ağların bilimsel araştırmalara göre okyanuslardaki atıkların yaklaşık yüzde 10’unu oluşturduğunu belirtiyor. Hayalet ağların denizlerdeki plastik atıkların en ölümcülü olduğunu vurgulayan Pasinli, "Her yıl 500 bin ila 1 milyon ton balıkçılık malzemesi okyanuslarımıza bırakılıyor. Plastik kullanımının doğaya verdiği zararı eskisine kıyasla daha iyi biliyor olsak da gözden uzak hayalet ağların etkilerini anlamak biraz daha zor. Bırakıldıkları yerlerde senelerce tür ayırt etmeden avlanmaya devam eden hayalet ağlardan; köpekbalıkları, deniz memelileri, deniz kuşları ve deniz kaplumbağaları da etkileniyor" diyor.
Ekosistem üzerindeki etkileri
Hayalet ağlar, denizaltındaki canlıların boğulmasına, yaralanmasına ve ölümlerine neden oluyor. Balıklar, kaplumbağalar, kuşlar ve memeliler bu ağlara takılarak hayatlarını kaybeder. Ayrıca, mercan resiflerine zarar vererek habitatları yok eder ve deniz biyolojik çeşitliliğini olumsuz etkiler.
Hayalet ağların sebep olduğu sorunlar sadece ekosistemle sınırlı kalmıyor; aynı zamanda ekonomik kayıplara da yol açıyor. Ticari balıkçılar, kaybolan ağlar nedeniyle önemli miktarda balık kaybederken, temizlik ve ağların çıkarılması maliyetleri de yükseltiyor. Ayrıca bu ağlar denizcilik faaliyetlerine zarar vererek gemilerin pervanelerine takılabiliyor ve seyir güvenliğini tehlikeye atabiliyor.
Sorunu çözmek için çeşitli yöntemler geliştirilmeye çalışılıyor. Öncelikle kaybolan ağların tespiti ve çıkarılması için teknolojik çözümler kullanılıyor. Ayrıca biyolojik olarak çözünebilen ağların kullanımı teşvik ediliyor. Balıkçılık yönetmeliklerinin sıkılaştırılması ve eğitim programlarının uygulanması da önemli adımlar olarak değerlendiriliyor.