Daron Acemoğlu, ekonomi alanında kazandığı Nobel Ödülü ile hem Türkiye'de hem de dünya genelinde büyük bir dikkat çekti. Ancak Acemoğlu’nun ödül kazanmasının ötesinde, ailesi hakkında da ilgi uyandıran detaylar ortaya çıktı. Özellikle dedesi Togo Acemyan’ın, Türkiye'nin ilk modern ayakkabı fabrikasını kuran ve ünlü TOGO markasının ilk sahibi olduğu öğrenildi.
Nobel ödülü ve araştırmaları
Daron Acemoğlu, Massachusetts Teknoloji Enstitüsü (MIT) bünyesinde gerçekleştirdiği çalışmalarla Nobel Ödülü’ne layık görüldü. İş arkadaşları James A. Robinson ve Simon Johnson ile birlikte, İsveç Merkez Bankası tarafından Alfred Nobel Anısına Ekonomik Bilimlerde Nobel Ödülü'ne sahip oldu. Nobel Komitesi, ödül gerekçesini şu şekilde açıkladı: "Hukukun üstünlüğünün zayıf olduğu toplumlar ve nüfusunu kötüye kullanan kurumlar, büyüme veya daha iyiye doğru değişim yaratmaz. Ödül sahiplerinin araştırması bunun nedenini anlamamıza yardımcı oluyor."
Ailenin köklü geçmişi
Daron Acemoğlu’nun ailesi, Türkiye'de köklü bir geçmişe sahiptir. Babası Kevork Acemoğlu, tanınmış bir ticaret avukatı olarak YÖN Dergisi çevresinde bilinen bir isimdir. Annesi İrma Acemoğlu ise Kadıköy’deki Aramyan Uncuyan Ermeni Okulu’nun müdürlüğünü yapmış ve edebiyatla ilgilenen bir eğitimci olarak tanınmaktadır. Dedesinin iş dünyasındaki başarısı, yalnızca ekonomik alanla sınırlı kalmamış; aynı zamanda Ermeni cemaatinde de etkin bir figür olmuştur. Togo Acemyan, 1946 yılında Türkiye’de azınlık okulu mezunlarının kurduğu ilk dernek olan Pangaltı Lisesi Yetişenler Derneği’nin kurucuları arasında yer almış ve 1949-1952 yılları arasında derneğin başkanlığını üstlenmiştir.
TOGO markasının serüveni
TOGO markası, zaman içinde el değiştirmiştir. 1990'larda popülaritesini koruyan marka, 1999 yılında sahibi Yaşar Kuşgöz'ün vefatının ardından oğlu Ahmet Kuşgöz tarafından ayakta tutulmaya çalışıldı. Ancak TOGO mağazalarının kapanması, markanın zayıflamasına neden oldu. 2012 yılında Türkiye Deri İş Sendikası’na üye işçilerin işten çıkarılması ile ilgili düzenledikleri protestolar markanın yeniden gündeme gelmesini sağladı. 2017 yılında TOGO markası, ayakkabı sektöründe faaliyet gösteren Ahmet Akkuş tarafından satın alındı. Bugün, TOGO fabrikasının bulunduğu alan, TOGO Kuleleri olarak bilinen yapılarla dikkat çekiyor.
