İklim Değişikliğiyle Mücadelede Yeni Dönem TBMM Çevre Komisyonu, İklim Değişikliği Başkanlığı tarafından Emisyon Ticaret Sistemi'nin (ETS) kurulmasını öngören "İklim Kanunu Teklifi"ni kabul etti. Yeni düzenleme ile ulusal tahsisat planlaması yapılacak, tahsisatlar dağıtılacak ve piyasa istikrar mekanizmaları geliştirilecek.
ETS'ye dahil olan işletmelere yeni zorunluluklar
ETS kapsamında doğrudan sera gazı emisyonlarına neden olan işletmeler, faaliyette bulunabilmek için İklim Değişikliği Başkanlığı'ndan sera gazı emisyon izni almak zorunda olacak. İzin süresi içinde tesisin niteliğinde veya işleyişinde değişiklik olursa, izin Başkanlık tarafından güncellenecek veya iptal edilecek.
ETS kapsamındaki işletmeler, doğrulanmış yıllık sera gazı emisyon değerine uygun olarak tahsisat teslim etmek zorunda olacak. Bu yükümlülük yerine getirilmezse, takip eden yıl tahsisat teslimi sırasında ek yaptırım uygulanacak.
Tahsisatlarla ilgili yeni düzenlemeler
Ulusal tahsisat planları Resmi Gazete'de yayımlanacak ve ETS piyasasında işlemler Devlet İhale Kanunu'na tabi olmayacak. Tahsisatlar teminat olarak kullanılamayacak ve ilk aktardığı hesapta kaldığı sürece haczedilemeyecek.
Teslim yükümlülünün zamanından önce işletmenin kapanması, tasfiye edilmesi veya konkordato ilan etmesi, bu yükümün yerine getirilmesine engel olmayacak.
Karbon Piyasası Kurulu ve Danışma Kurulu oluşturulacak
Karbon Piyasası Kurulu, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı başkanlığında birden fazla bakanlık ve kurum temsilcilerinden oluşacak. Ulusal tahsisat planlarını onaylayacak, ücretsiz tahsisatların dağılımını belirleyecek ve uluslararası karbon piyasası ile ilgili stratejileri şekillendirecek.
Danışma Kurulu ise iş dünyası ve sivil toplum örgütlerinden oluşacak ve ETS ile ilgili istisari kararlar alacak.
ETS piyasasında şeffaflık ve denetim artacak
ETS kapsamında piyasa bozucu davranışların tespiti ve denetimi Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu tarafından yapılacak. Piyasa işletmecisi ise mali uzlaştırma, tahsisatların transferi ve kayıt sistemlerini yürütecek.
Ayrıca, ETS piyasasında şeffaflığı sağlamak amacıyla yıllık sera gazı emisyon değerleri ve tahsisat teslimat bilgileri kamuoyuyla paylaşılabilecek.
Karbon kredisi ve uluslararası piyasalar
Başkanlık, karbon kredilerinin ETS kapsamında kullanımını belirleyerek uluslararası düzeyde karbon kredisi ithal ve ihraç etme konularında politika geliştirecek. ETS kapsamında başka ülkelerle karşılıklı tanıma anlaşmalarının yapılması için çalışmalar yürütülecek.
Yeni İklim Kanunu Teklifi, sürebilirlik politikaları kapsamında Türkiye'nin karbon salınımını kontrol altına almayı ve uluslararası karbon piyasası ile entegrasyonu sağlamayı amaçlıyor.
