Türkiye Sigorta Birliği (TSB), Sermaye Piyasası Kurulu'nun (SPK) tasfiye kararlarının ardından Bireysel Emeklilik Sistemi'nden (BES) çıkış taleplerinin arttığı yönündeki haberler üzerine 30 Eylül 2026'da açıklama yaptı. TSB, BES'te herhangi bir sistemik sorun veya likidite problemi bulunmadığını, piyasalardaki dalgalanmaların etkilerinin yakından takip edildiğini bildirdi.
Birlik, tasfiye edilen fonlar içerisinde en büyük payın serbest fon türüne ait olduğuna dikkat çekerek söz konusu serbest fonların BES fonları arasında yer almadığını belirtti. Yatırım fonları ile emeklilik yatırım fonlarının hukuki ve operasyonel açıdan birbirinden farklı yapılara sahip olduğu ifade edildi.
BES'te likidite sorunu bulunmadığı belirtildi
TSB açıklamasında, sermaye piyasalarında yaşanan hareketlerin fon değerlerinde günlük değişimlere neden olabileceği belirtildi. Özellikle hisse ağırlıklı ve değişken fonlarda ilk aşamada düşüşler görüldüğü ifade edildi.
Birlik, yaşanan piyasa hareketlerine rağmen emeklilik yatırım fonlarında bugüne kadar herhangi bir likidite sorunu ortaya çıkmadığını ve BES'te sistemik bir sorun bulunmadığını bildirdi. Piyasa dalgalanmalarının etkilerinin yakından takip edildiği belirtildi.
Fon büyüklüğü iki haftada 47 milyar TL geriledi
Emeklilik Gözetim Merkezi (EGM) verilerine göre BES ve Otomatik Katılım Sistemi'nin (OKS) toplam fon büyüklüğü 14 Eylül'de 2,613 trilyon TL seviyesindeyken, 28 Eylül itibarıyla 2,566 trilyon TL'ye geriledi.
Böylece iki haftalık dönemde toplam fon büyüklüğünde yaklaşık 47 milyar TL düşüş yaşandı.
Ayrılma taleplerinde yüzde 22 düşüş
TSB'nin sektör verilerine göre 14-18 Eylül dönemi ile 21-25 Eylül dönemi karşılaştırıldığında sisteme yeni girişler yüzde 4 azaldı.
Aynı dönemler arasında ayrılma taleplerinde yüzde 22, gerçekleşen çıkış işlemlerinde ise yüzde 9 düşüş kaydedildi. Buna karşılık katılımcıların bilgi almak amacıyla emeklilik şirketlerine yaptığı başvurularda artış yaşandı.
Şirketlere iletilen şikayetlerin ise yüzde 14 yükseldiği belirtildi.
BES'teki gözetim mekanizmaları
Türkiye Sigorta Birliği, BES'te emeklilik şirketi, portföy yönetim şirketi ve saklama kuruluşlarının görev ve sorumluluklarının birbirinden ayrıldığını bildirdi.
Açıklamada BES'in SPK, Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurumu (SEDDK), Takasbank ve Emeklilik Gözetim Merkezi'nin düzenleme, denetim, gözetim ve saklama mekanizmalarına tabi olduğu belirtildi.
EGM tarafından oluşturulan Fon Gözetim Platformu aracılığıyla fonların faaliyetleri, değerlemeleri ve işlemlerinin mevzuata uygunluğunun takip edildiği ifade edildi. Fon Performans Değerlendirme Sistemi ile de fonların yönetim performansının değerlendirildiği aktarıldı.
BES ve OKS'de 18,3 milyona yakın katılımcı
EGM'nin 28 Eylül 2026 tarihli verilerine göre BES ve OKS'deki toplam katılımcı sayısı 18,3 milyona yaklaştı.
Devlet katkısı dahil BES fon büyüklüğünün 2,4 trilyon TL seviyesinde, OKS fon büyüklüğünün ise 164 milyar TL'nin üzerinde olduğu belirtildi. İki sistemdeki toplam fon büyüklüğü 2,566 trilyon TL olarak kaydedildi.
Fon dağılımı yılda 12 kez değiştirilebiliyor
TSB, BES'in düzenli katkı payı ödemeleriyle zaman içerisinde birikim oluşturmayı amaçlayan uzun vadeli bir tasarruf sistemi olduğunu hatırlattı.
Açıklamada katılımcıların karar verirken kısa vadeli piyasa hareketlerinin yanı sıra sistemde kalma sürelerini, risk profillerini ve uzun vadeli finansal hedeflerini dikkate almalarının önem taşıdığı ifade edildi.
Mevzuat kapsamında BES katılımcılarının fon dağılımlarını yılda 12 kez değiştirebildiği belirtilirken, yüzde 20 oranındaki devlet katkısının uzun vadeli tasarrufu destekleyen bir teşvik olarak devam ettiği kaydedildi.
