Kahramanmaraş'ın Pazarcık ilçesinde 6 Şubat 2023'te saat 04.17’de meydana gelen 7,7 büyüklüğündeki depremin ardından Elbistan ilçesinde saat 13.24’te 7,6 büyüklüğünde ikinci deprem oldu.
Depremler, Türkiye’nin 11 şehrini vurarak Almanya'nın toplam yüz ölçümü kadar bir bölgede hasara yol açtı ve ülke nüfusunun yüzde 16'sına tekabül eden yaklaşık 15 milyon kişiyi etkiledi.
Depremlerdeki can kayıpları İçişleri Bakanı Ali Yerlikaya tarafından depremden bir yıl sonra, 8 Şubat 2024'te can 53 bin 537, yaralı sayısını 107 bin 213 olarak açıkladı.
31 Mart 2024 yerel seçimlerinde İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı adayı olan AK Partili Murat Kurum ise TV100’de İstanbul’da kentsel dönüşümün öneminden bahsederken “130 bin canımız gitmiş ya, 11 ilde deprem oldu bakın İstanbul 11 ile yetişir. İstanbul’a bir şey olursa ülke gider, bayrak gider, devlet diye bir şey kalmaz” dedi.
Deprem Kahramanmaraş, Hatay, Adıyaman, Malatya, Gaziantep, Diyarbakır, Adana, Elâzığ, Kilis, Osmaniye ve Şanlıurfa etkilenirken, arama-kurtarma, lojistik gibi konulardan devlet kurumlarının gecikmesi can kayıplarının artırmasıyla tartışıldı.
Cumhurbaşkanlığı raporuna göre depremden etkilenen 11 ilde toplamda 2 milyon 618 bin 697 bina vardı.
Raporda, 6 Mart 2023 tarihi itibarıyla 1 milyon 712 bin 182 binada yapılan hasar tespit çalışmaları sonucunda 35 bin 355 binanın yıkıldığı, 17 bin 491 binanın da acil olarak yıkılması gerektiği ve 179 bin 786 binanın ağır, 40 bin 228 binanın orta ve 431 bin 421 binanın az hasarlı olduğu tespit edildiği ifade edildi.
Yıkılan veya büyük hasar gören binaların arasında mesken olarak kullanılanların dışında tarihi ve kültürel yapılar, okullar, idari binalar, hastaneler, oteller de yer aldı.
Hatay
Depremin üzerinden iki yıl geçmesine rağmen barınma sorununun çözülememesi nedeniyle bölge halkı zor şartlarda yaşam savaşı veriyor.
Kahramanmaraş merkezli meydana gelen depremlerde 11 il arasında olan Hatay, en büyük yıkımın meydana geldiği şehir olarak kayıtlara geçti. 6 Şubat depremlerinin ikinci yılında, en fazla yıkımın yaşandığı Hatay'da hayatını kaybedenler için Köprübaşı'nda yapılan yürüyüşe kentin farklı noktalarından katılmak isteyen Hataylılar, polis barikatlarıyla engellendi. Kentin birçok noktasına polis barikatı kurulurken anma töreni de barikatların ardında gerçekleşti.
“Her taraf çamur, enkaz; daha yıkılan binalar var enkazı kalkmadı”
6 Şubat depremlerinin ikinci yılında ANKA Haber Ajansı’nın aktardığına göre Hatay’da yapılan anmaya katılan bir vatandaş, “Sanki her an depremi yaşıyor gibiyiz. Şehrimizin hakkında görüntüleri görüyorsunuz, görünüyor zaten. Her taraf çamur, enkaz. Daha yıkılan binalar var enkazı kalkmadı. Daha kayıplarımız bulunmadı. Daha millet çadırda yaşıyor, konteynerde yaşıyor. Verilen sözlerin hiçbiri tutulmadı. Diyorlar ki bize ‘Kızılay’ı görmedik diyorlar.’ Evet görmedik” dedi.
Polis barikatları ve kapanan yollar nedeniyle anmaya alınmamasına tepki gösteren bir vatandaş ise “Ben 35 yıldır bu ülkeye vergi ödeyen bir insanım. Ben bu alana alınmadım. Sevgili dostlar, güzel insanlar bugün anma yapıldı, makyajlı güzel yollar yapıldı ya biz çamur içinde yaşıyoruz. Bir her gün toz, pislik içinde yaşıyoruz. Bizim sağlığımızı düşünen bir ülke yok” diye konuştu.
“Işıklandırma, asfalt dün yapıldı daha; Cumhurbaşkanımız gelecek diye”
Kentte uzun süredir çukurlarla dolu ve kullanılamaz hâlde olan yolların bir gün içerisinde anmaya katılacak protokol için tamamen asfaltlanmasına tepki gösteren bir başka vatandaş da “Işıklandırma, asfalt dün yapıldı daha. Cumhurbaşkanımız gelecek diye” dedi.
Kahramanmaraş
Kahramanmaraş merkezli 6 Şubat depremlerinin ikinci yılında 146 kişinin yaşamını yitirdiği Hamidiye Sitesi'nde ve 45 kişinin yaşamını yitirdiği Saitbey Sitesi'nde yakınlarını kaybedenler, enkaz alanında adalet nöbeti tuttu.
Bazı vatandaşlar ise Kahramanmaraş'ta Osman Sayın Spor Salonu önünde bir araya gelerek "unutmadık", "saygı ve özlemle anıyoruz" yazılı dövizleri yere sererek üzerlerine karanfil bıraktı. Programda, yakınlarını kaybeden bazı depremzedeler konuşma yaptı. Kahramanmaraş'taki anma törenlerine CHP'li milletvekilleri katıldı.
Adıyaman
Depremlerini ikinci yılında Adıyaman Valiliği tarafından ''Sessiz Yürüyüş'' düzenlendi. Binlerce vatandaşın katıldığı yürüyüş, Adıyaman Belediyesi önünden başladı. Yürüyüşe, CHP Genel Başkanı Özgür Özel, İçişleri Bakanı Ali Yerlikaya, DEM Parti Eş Genel Başkanı Tuncer Bakırhan, Adıyaman Belediye Başkanı Abdurrahman Tutdere, Adıyaman Valisi Osman Varol, CHP’li çok sayıda ilçe belediye başkanı ve milletvekili de katıldı.
Malatya
6 Şubat depremlerinden en çok etkilenen illerden biri olan Malatya’da, ilk depremin yaşandığı saat 04.17’de Malatya Hayat Sitesi önünde anma töreni düzenlendi. Çok sayıda vatandaşın katıldığı törene, CHP Genel Başkan Yardımcısı Yalçın Karatepe, CHP’li ilçe belediye başkanları ve milletvekilleri de katıldı.
Anma töreninde konuşan CHP Malatya Milletvekili Veli Ağbaba, “Depremin bize öğrettiği en önemli şeylerden birisi; sorumluların ceza almaması. Hem Malatya’da hem de depremi yaşadığımız birçok ilde maalesef bir tane yerel yönetici, bir tane siyasetçi, bir tane bürokrat ne ceza aldı ne de yargılandı. Bu cezasızlık kültürü devam ettiği sürece, bu felaketleri yaşamaya devam edeceğimizi biliyoruz'' dedi.
Gaziantep
CHP Genel Başkan Yardımcısı Aylin Nazlıaka ile beraberindeki CHP'li heyet, 6 Şubat depremlerinin ikinci yılında, 100'den fazla insanın hayatını kaybettiği Ayşe-Mehmet Polat Sitesi'nin önünde anma töreni düzenledi.
Şanlıurfa
Şanlıurfa’da yıkılan Emirgan Apartmanı önünde yakınlarını kaybedenler, anma töreni düzenledi. Törene, CHP genel başkan yardımcıları ve CHP’li milletvekilleri de katıldı.
Adana
Adana’da saat 04.17’de hayatını kaybedenler için anma töreni düzenlendi. Depremlerde hayatını kaybedenler için Kur'an-ı Kerim okunan programda, dualar edildi. Anma etkinliğine, Adana Büyükşehir Belediye Başkanı Zeydan Karalar, CHP Grup Başkanvekili Ali Mahir Başarır, CHP Genel Başkan Yardımcıları ve CHP’li milletvekilleri katıldı.
Diyarbakır
Kahramanmaraş merkezli 6 Şubat depremlerinde en çok etkilenen 11 ilden biri olan Diyarbakır’da, hayatını kaybedenler yad edildi. Vatandaşların ve CHP’li milletvekillerinin katıldığı programda, depremde hayatını kaybedenlerin anısına karanfil bırakıldı.
Osmaniye
6 Şubat depremlerinin ikinci yılında, Osmaniye’de 128 kişinin yaşamını yitirdiği Metin Tamer Sitesi’nde yakınlarını kaybedenler, bir araya gelerek anma töreni düzenledi. Törene, CHP Kadın Kolları Başkanı Asu Kaya ve CHP’li milletvekilleri katıldı.
Kilis
6 Şubat depremlerinin ikinci yılında, hayatını kaybedenler için Kilis Cumhuriyet Meydanı’nda anma töreni düzenlendi. Törene, CHP’li milletvekilleri katıldı.
