Araç sahiplerinin, otomobilleriyle ilgili haciz, yakalama ve diğer hukuki kısıtlama kayıtlarını kontrol etmesi önem taşıyor. Borç nedeniyle başlatılan icra sürecinde araç hakkında yakalama kararı verilmesi halinde, araç trafik denetiminde tespit edildiğinde muhafaza altına alınabiliyor.
Ancak araç üzerinde haciz kaydı bulunması, tek başına aracın trafikten çekileceği anlamına gelmiyor. Haciz, yakalama ve satış işlemleri farklı hukuki aşamalar. Araç sahiplerinin kendi araçlarına ilişkin kayıtları kontrol etmesi ve gerektiğinde ilgili kurumdan bilgi alması gerekiyor.
Haciz ve yakalama kararı aynı anlama gelmiyor
Araç üzerinde haciz bulunması, alacağın tahsili amacıyla yürütülen icra işlemleriyle ilgili bir kısıtlamayı ifade edebiliyor. Yakalama kararı ise kararın kapsamına ve hukuki dayanağına göre aracın bulunarak muhafaza altına alınmasına yol açabiliyor.
Hakkında yakalama kararı bulunan bir araç, yetkili birimlerce trafik denetiminde tespit edildiğinde ilgili karar doğrultusunda işlem görebiliyor. İcra sürecinin devamında aracın satışa çıkarılması da gündeme gelebiliyor.
Bu nedenle yalnızca borç tutarını değil, araç üzerindeki kısıtlamanın türünü ve hangi kurum tarafından konulduğunu da öğrenmek gerekiyor.
Vergi ve trafik cezası borçları muayeneyi etkileyebilir
Araçların zorunlu trafik sigortasının bulunması ve periyodik muayenelerinin yaptırılması gerekiyor. Vadesi geçmiş motorlu taşıtlar vergisi ve trafik para cezası borçları da mevzuattaki koşullara göre muayene işlemini engelleyebiliyor.
Bununla birlikte, her haciz kaydının zorunlu trafik sigortasını otomatik olarak engellediği söylenemez. Araç üzerindeki kaydın niteliği ile sigorta ve muayene koşulları ayrı ayrı değerlendirilmelidir.
e-Devlet üzerinden araç kayıtları nasıl kontrol edilir?
Araç sahipleri, e-Devlet’e giriş yaparak adlarına kayıtlı taşıtlarla ilgili sunulan hizmetleri kontrol edebilir. İlgili araç seçilerek sistemde görüntülenebilen bilgiler incelenebilir.
Haciz, yakalama veya hak mahrumiyeti kaydıyla ilgili bir bilgiye rastlanması halinde şu adımlar izlenebilir:
-
Kaydın türü ve açıklaması dikkatle incelenmeli.
-
Kaydı oluşturan kurum veya icra dairesi belirlenmeli.
-
Anlaşılmayan ya da güncelliğinden şüphe duyulan bilgiler ilgili kurumdan teyit edilmeli.
-
Borç ödendiyse, kısıtlamanın kaldırılması için gerekli işlemlerin tamamlanıp tamamlanmadığı kontrol edilmeli.
e-Devlet’te görüntülenen hizmet ve kayıtların kapsamı değişebileceğinden, her türlü hukuki kısıtlamanın tek ekranda görülebildiği varsayılmamalı.
Borcun ödenmesi kaydın hemen kalktığı anlamına gelmeyebilir
Bir borcun ödenmesi, buna bağlı kaydın sistemden aynı anda kaldırıldığı anlamına gelmeyebilir. İlgili icra dairesinin veya yetkili kurumun kaldırma işlemini tamamlaması ve kaydın güncellenmesi gerekebilir.
Bu nedenle araç sahibi, ödeme yaptıktan sonra kısıtlamanın kaldırıldığına ilişkin güncel durumu ilgili kurum üzerinden kontrol etmeli.
Muayene öncesinde borçları kontrol edin
Araç muayenesine gidecek sürücülerin, muayeneye engel oluşturabilecek borçlarını önceden sorgulaması işlemlerin gecikmesini önlemeye yardımcı olabilir.
Muayenede ayrıca fren sistemi, lastikler, aydınlatma donanımı ve araç üzerinde yapılan teknik değişiklikler gibi güvenlikle ilgili unsurlar inceleniyor.
Önemli: e-Devlet üzerinden sorgulama yapmamak, tek başına aracın sigortasının veya muayenesinin geçersiz hâle gelmesine neden olmaz. Araç hakkında uygulanacak işlemler, mevcut kayıtlar ve ilgili mevzuat çerçevesinde belirlenir.
