Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verilerine göre, Ekim 2026'da tüketici fiyatları aylık yüzde 2,58 arttı, yıllık enflasyon yüzde 29,77 olarak gerçekleşti. Yıllık oranın yüzde 30'un altında kalmasına rağmen eski Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) Uzmanı Dr. Ayhan Bülent Toptaş, dezenflasyon sürecinde henüz kayda değer bir ilerleme sağlanmadığını belirtti.
Toptaş, yaklaşan seçim takvimiyle birlikte kamu harcamalarında ve toplam talepte yaşanabilecek genişlemenin enflasyonla mücadeleyi olumsuz etkileyebileceği uyarısında bulundu.
Ekimde tüketici fiyatları yüzde 2,58 arttı
TÜİK verilerine göre, Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) ekimde aylık yüzde 2,58, Yurt İçi Üretici Fiyat Endeksi (Yİ-ÜFE) ise yüzde 1,65 yükseldi.
Yıllık enflasyon tüketici fiyatlarında yüzde 29,77, yurt içi üretici fiyatlarında yüzde 27,41 olarak kaydedildi. On iki aylık ortalamalara göre tüketici fiyatlarındaki artış yüzde 31,23, yurt içi üretici fiyatlarındaki artış yüzde 27,83 oldu.
Ekim ayında yıllık TÜFE, eylüldeki yüzde 29,73 seviyesinden yüzde 29,77'ye yükseldi. Geçen yılın aynı ayında aylık enflasyon yüzde 2,55, yıllık enflasyon ise yüzde 32,87 olarak açıklanmıştı.
Toptaş: Kayda değer bir gelişme yok
Ekim ayı verilerini değerlendiren Dr. Ayhan Bülent Toptaş, aylık enflasyonun piyasa beklentilerinin üzerinde gerçekleştiğine dikkat çekti.
Yıllık enflasyonun bir yılda yüzde 32,87'den yüzde 29,77'ye gerilemesinin tek başına enflasyonla mücadelede kayda değer başarı anlamına gelmediğini belirten Toptaş, ekim ayındaki aylık artışın geçen yılın aynı dönemindeki oranın üzerine çıkmasını dezenflasyon sürecinin sağlam bir zemine oturmadığının göstergesi olarak değerlendirdi.
Toptaş, yüzde 30'a yakın enflasyonun vatandaşın satın alma gücü üzerindeki aşındırıcı etkisinin sürdüğünü ifade etti.
Gıda ve konut fiyatlarındaki artış dikkat çekti
Ana harcama gruplarını değerlendiren Toptaş, dar ve sabit gelirli kesimleri yakından ilgilendiren bazı kalemlerdeki aylık fiyat artışlarının genel enflasyonun üzerinde gerçekleştiğine işaret etti.
Ekim ayında gıda ve alkolsüz içeceklerde yüzde 3,50, giyim ve ayakkabıda yüzde 12,58, konutta ise yüzde 2,84 artış kaydedildi.
Giyim ve ayakkabı grubundaki yükselişte mevsimsel etkilerin dikkate alınması gerektiğini belirten Toptaş, yazlık ürünlerden sonbahar-kış sezonuna geçişin ve yeni sezon ürünlerinin piyasaya çıkmasının fiyatları etkileyebileceğini söyledi.
Gıda ve konut harcamalarındaki artışın ise hane bütçeleri üzerindeki baskıyı sürdürdüğünü vurguladı.
Seçim dönemi harcamaları enflasyonu etkileyebilir
Önümüzdeki dönemde enflasyonla mücadeleyi zorlaştırabilecek gelişmelere dikkat çeken Toptaş, seçim takvimi yaklaştıkça genişleyici maliye politikalarının gündeme gelme ihtimalinin artabileceğini belirtti.
Toptaş, seçim dönemlerinde kamu harcamaları ve talep üzerindeki genişletici etkilerin dezenflasyon sürecini olumsuz etkileyebileceğini ifade etti.
Petrol fiyatları dış risk oluşturuyor
Toptaş'ın değerlendirmesinde Ortadoğu'daki gerilim ve petrol fiyatları da öne çıktı. Petrol fiyatlarının 100 doların üzerinde seyretmesini önemli bir dış risk olarak nitelendiren Toptaş, ABD ile İran arasında yeniden askeri çatışma yaşanması veya mevcut gerilimin tırmanmasının enerji maliyetlerini artırabileceğine dikkat çekti.
Bu artışın yalnızca akaryakıt fiyatlarıyla sınırlı kalmayabileceğini belirten Toptaş, üretim, ulaştırma ve lojistik maliyetleri üzerinden genel fiyat düzeyini de etkileyebileceğini kaydetti.
Enflasyonun kalıcı olarak düşmesi gerekiyor
Enflasyonun birkaç aydır yüzde 30'un altında seyretmesinin tek başına yeterli bir başarı göstergesi olmadığını belirten Toptaş, asıl önemli konunun enflasyonun kalıcı biçimde aşağı çekilmesi ve bu düşüşün vatandaşın günlük yaşamında hissedilmesi olduğunu vurguladı.
