Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, İsviçre makamlarının 2 Haziran 2025’te Türkiye’ye iade ettiği yedi tarihi eseri Bodrum Kalesi’nde kamuoyuna tanıttı.
Geç Tunç Çağı ve Roma dönemine ait eserlerin Anadolu’dan izinsiz çıkarıldığı tespit edilirken, iade işleminin Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğü koordinasyonunda tamamlandığı bildirildi.
İsviçre-Türkiye iş birliği
Bakan Ersoy, 2022 yılında imzalanan kültür varlığı kaçakçılığına ilişkin iş birliği protokolünün meyvelerinin alındığını belirterek şunları söyledi:
“İsviçre’de yakalanan bu eserler, İsviçre’deki otoriteler tarafından Türk makamlarıyla temasa geçilerek protokol kapsamında iade edildi.”
Ersoy, Kaçakçılıkla Mücadele Daire Başkanlığı ile müze uzmanlarının yürüttüğü titiz çalışmalar sonucunda eserlerin Anadolu kökenli olduğunun bilimsel olarak kanıtlandığını ifade etti.
“Bu ne ilk ne de son eser”
Ersoy, eserlerin Bodrum Kalesi’nde sergileneceğini belirterek, kaçakçılıkla mücadelenin kararlılıkla sürdüğünü vurguladı:
“Bu ne ilk ne son eser biliyorsunuz. Kaçakçılıkla Mücadele Daire Başkanlığımız, dünya genelinde Anadolu’dan izinsiz çıkarılmış tüm eserlerin izini büyük bir özveriyle sürüyor.”
“900 binden fazla eser yurt dışına çıkmadan engellendi”
Ersoy, sadece iade süreçlerinde değil, yurt içinde de koruma bilincinin artırıldığını söyledi:
“Köylerde vatandaşlarımızı eğitiyoruz. İhbarlar sayesinde ve kolluk kuvvetlerinin yakın takibiyle çok sayıda eser, ülkemizden çıkarılmadan yakalanıyor.”
Son beş yılda 900 bini aşkın eserin kaçakçılar tarafından yurt dışına çıkarılmadan önce müzelere kazandırıldığını aktardı.
“Türk hükümeti fark edecek ve bu eseri geri getirecek”
Ersoy, iade edilen her bir eserin uluslararası koleksiyonerlere güçlü bir mesaj niteliğinde olduğunu belirterek şu ifadeleri kullandı:
“Artık herkes biliyor ki Türkiye’den kaçırılmış bir eser alırsa ve onu gün ışığına çıkarırsa Türk hükümeti fark edecek ve o eser mutlaka geri dönecek.”
Bu kararlılığın, Türkiye kökenli eserlerin yasa dışı ticaretine yönelik ilgiyi azalttığını da vurguladı.
İsviçre Federal Kültür Ofisi tarafından St. Gallen Kantonu’nda yürütülen bir soruşturma sonucunda ele geçirilen eserler, arkeolojik ve kültürel açıdan büyük öneme sahip.
Eserler arasında:
-
Geç Tunç Çağı’na ait yaldız bezemeli kadın ve erkek adak heykelcikleri,
-
Granülasyon tekniğiyle üretilmiş nadir bir altın küpe,
-
Cam üfleme tekniğiyle yapılmış balsamarium tipi şişe ve minyatür amphora,
-
Erken Orta Çağ’a ait çok kollu cam kandil yağ kapları bulunuyor.
Bu objelerin biçimsel özelliklerinin Uluburun Batığı’ndaki örneklerle örtüşmesi, Anadolu kökenlerini doğrulayan önemli bir bilimsel kanıt olarak değerlendiriliyor.
İade edilen tüm eserler, Bodrum Kalesi Müzesi'nde özel bir koleksiyon alanında ziyaretçilerin erişimine sunulacak.
