Suriye 2011'den itibaren ABD’nin başını çektiği emperyalist güçlerin desteğiyle çıkan iç savaşta, başkent Şam'ın rejimin kontrolünden çıkmasıyla parçalandı. Uluslararası ajanslara konuşan Suriyeli yetkililer, devlet başkanı Beşar Esad'ın başkent Şam'dan uçakla ayrıldığını ve bilinmeyen bir yere gittiğini açıkladı.
Suriye'nin başkenti Şam, cihatçı Heyet Tahrir el-Şam (HTŞ) gruplarının kontrolüne geçti. Esad rejiminin çöküşü tartışılırken, Başbakan Muhammed Gazi Celali işbirliği mesajı verdi.
Heyet Tahrir el-Şam liderliğindeki cihatçı gruplar, bu sabah başkent Şam'ın merkezinde kontrolü tamamen ele geçirdi. HTŞ'den yapılan açıklamada, Beşar Esad rejiminin sonunun geldiği ve Suriye'de "yeni bir dönem" başladığı duyuruldu.
HTŞ lideri Ebu Muhammed Colani, "Esad dönemi sona erdi. 50 yıllık baskı rejimini yıktık" ifadelerini kullandı. Colani ayrıca cihatçı savaşçılara kamu kurumlarına yaklaşmamaları talimatını vererek düzenin korunmasını istedi.
Başbakan Celali’den işbirliği çağrısı
Suriye Başbakanı Muhammed Gazi Celali, bir video mesajında geçiş hükümetiyle işbirliğine hazır olduğunu açıkladı. Celali, "Kamu mallarına zarar verilmemeli, bu ülke hepimizin" dedi.
Başbakan ayrıca, sabah saatlerinde ofisine giderek görevine devam edeceğini belirtti. Esad'ın ülkeyi terk ettiği iddialarına ise değinmedi.
"Esad Şam'dan ayrıldı" iddiası
Uluslararası ajanslara konuşan Suriyeli yetkililer, Beşar Esad'ın başkent Şam'dan uçakla ayrıldığını ve bilinmeyen bir yere gittiğini açıkladı.
İnternetteki uçuş takip sitelerinde, Şam'daki havalimanından kalktıktan sonra en son Humus'un batısında görülen ancak sonra izi kaybolan bir uçağın Esad'ı taşıdığı iddia edildi.
Söz konusu uçağın radardan kaybolmadan önce 1600 fit yüksekliğe kadar alçaldığı ve "olağandışı hareketler" yaptığı iddiaları ortaya atıldı.
Suriye devlet televizyonunda dikkat çeken yayın
Suriye devlet televizyonunda yayınlanan bir videoda, Beşar Esad'ın devrildiği ve cezaevlerindeki tüm tutukluların serbest bırakıldığı duyuruldu.
Videoda, rejimin artık kontrolü sağlayamadığı vurgulandı.
Şam'da cihatçıların ilerleyişi sonrası Suriye ordusunun birçok noktadan çekildiği bildiriliyor. Askeri üsler, kamu binaları ve uluslararası havalimanının kontrolü HTŞ’nin eline geçmiş durumda.
Suriye'deki gelişmeler
Suriye'nin kuzeyindeki Halep ilinin batı kırsalında 27 Kasım'da Suriye ordusuyla HTŞ liderliğindeki silahlı gruplar arasında çatışma başlamıştı.
30 Kasım'da Halep'in merkezinin büyük bölümünü rejim güçlerinden alan cihatçı gruplar, aynı gün tüm İdlib genelinde hâkimiyet sağlamıştı. Gruplar, şiddetli çatışmaların ardından 5 Aralık'ta Hama kent merkezini rejim güçlerinden almıştı.
Rejim karşıtı gruplar, başkent Şam'a açılan stratejik önemdeki Humus ilinin bazı yerleşim yerlerini ele geçirerek burada ilerlemeye başlamıştı.
Suriye'nin Ürdün sınırındaki Dera ilinde 6 Aralık'ta operasyon başlatan silahlı gruplar, çatışmaların ardından il merkezini ordudan geri almıştı.
Ülkenin güneyindeki Suveyda il genelinin tümü de 7 Aralık'ta muhalif grupların kontrolüne geçmişti. Aynı gün Kuneytra'daki yerel muhalifler de il merkezinin kontrolünü sağlamıştı.
Başkente açılan Humus ilinde de rejim karşıtı güçler, 7 Aralık'ta kent merkezine hakim olmuştu.
Şam'ın güneybatısında Esad rejimi güçlerine karşı ilerleyen gruplar 7 Aralık'ta başkentin güney banliyölerine girmişti. Rejim güçleri de Şam'da Savunma Bakanlığı, İçişleri Bakanlığı ve uluslararası havalimanından çekilmişti.
HTŞ öncülüğündeki cihatçı silahlı grupların başkente hakim olmaya başlamasıyla Esad rejimi, 8 Aralık sabahı kısa sürede başkentin tüm kontrolünü kaybetmişti.
Suriye Milli Ordusu'nun Halep kırsalında 1 Aralık'ta YPG'ye karşı başlattığı Özgürlük Şafağı Operasyonu'nda ise Tel Rıfat ilçe merkezi, geri alınmıştı.
