Cumhurbaşkanı ve AK Parti Genel Başkanı Recep Tayyip Erdoğan, Birleşmiş Milletler Genel Kurulu’nun 81. oturumunda dünya gündemine ilişkin değerlendirmelerde bulundu. 22 Eylül 2026’da New York’taki BM Genel Merkezi’nde konuşan Erdoğan, Filistin, Gazze, Kıbrıs, Avrupa Birliği ve Birleşmiş Milletler’in yapısına ilişkin mesajlar verdi.
ABD Başkanı Donald Trump’ın aynı BM Genel Kurulu kapsamında İran’ın izole edilmesi çağrısında bulunmasının ardından kürsüye çıkan Erdoğan, Orta Doğu’daki savaş ve gelişmelere ilişkin değerlendirmelerinde İran’dan söz etmedi. Trump’ın BM konuşmasında İran’ın ekonomik olarak tamamen izole edilmesini istediği bildirildi.
FİLİSTİN VURGUSU
Erdoğan, konuşmasına BM Genel Sekreteri Antonio Guterres’e teşekkür ederek başladı. Filistin Devlet Başkanı Mahmud Abbas’ın vize verilmediği için Genel Kurul’da bulunamamasına da değinen Erdoğan, Abbas’ın salonda bulunmamasının vicdanları yaraladığını söyledi.
Erdoğan, Abbas salonda bulunmasa da Türkiye’nin Filistin halkının mücadelesini BM kürsüsünden duyurmaya devam edeceğini ifade etti. Filistin devletini henüz tanımayan ülkelere de Filistin’i tanıma çağrısında bulundu. BM Genel Kurulu, Filistin Devlet Başkanı’nın önceden kaydedilmiş konuşmasının Genel Kurul salonunda yayımlanmasına izin veren bir karar almıştı.
GAZZE’DEKİ DURUMA DİKKAT ÇEKTİ
Birleşmiş Milletler’in kuruluşundaki amaçlara dikkat çeken Erdoğan, son yıllardaki çatışmalara ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Gazze’deki saldırılara da değinen Erdoğan, son üç yılda çoğu çocuk ve kadın 174 bin kişinin İsrail’in saldırılarının kurbanı olduğunu söyledi.
Gazze’de insanların yıkıntılar altında yakınlarının cenazelerini aradığını belirten Erdoğan, saldırılarda yaralanan çocukların yaşadığı zorluklara dikkat çekti. Erdoğan, Gazze’yi “dünyanın en büyük çocuk kabristanı” olarak nitelendirdi.
Erdoğan ayrıca, Trump’ın girişimleri ve Türkiye’nin de aralarında bulunduğu ülkelerin katkılarıyla varılan ateşkesin ardından Gazze’de öldürülenlerin sayısının 1500’ü aştığını söyledi.
“BM GÖREVİNİ İCRA EDEMEZ HALE GELDİ”
Erdoğan, konuşmasının bir bölümünde Birleşmiş Milletler’in mevcut yapısını eleştirdi. BM’nin kuruluş amacının barış ve güvenliği korumak olduğunu belirten Erdoğan, örgütün bu görevini yerine getiremez hale geldiğini savundu.
Erdoğan, “Bundan 81 yıl önce barış ve güvenliği korumak için kurulan Birleşmiş Milletler bu görevini icra edemez hale gelmiştir, daha doğrusu getirilmiştir. Teşkilat kan kaybetmeye devam etmektedir” ifadelerini kullandı. Bu değerlendirmelerin ardından Filistin, Lübnan, Sudan ve diğer kriz bölgelerinde insanların BM’ye yönelik beklentilerinin hayal kırıklığına dönüştüğünü söyledi.
BM Güvenlik Konseyi’nin yapısına ilişkin de konuşan Erdoğan, 190’dan fazla ülkenin iradesinin beş ülkenin kararlarına bağlı olmasını eleştirdi. Güvenlik Konseyi’nin “Dünya 5’ten büyüktür” ilkesi doğrultusunda reforme edilmesi gerektiğini savundu.
KKTC ÇAĞRISI
Kıbrıs konusuna da değinen Erdoğan, Kıbrıs Türk halkının egemen eşitliği ve eşit uluslararası statüsünün tescil edilmesi gerektiğini söyledi.
Kıbrıs Türk halkının maruz kaldığını belirttiği izolasyonun sona erdirilmesini isteyen Erdoğan, uluslararası topluma Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’ni tanıma ve siyasi, diplomatik ve ekonomik ilişkiler kurma çağrısında bulundu.
“İSTİKRAR ADASI OLMAYI SÜRDÜRÜYOR”
Erdoğan, Avrupa ile ilişkilere ilişkin değerlendirmesinde Türkiye’nin savunma sanayisi ve ekonomisiyle çatışmaların ortasında “istikrar adası” olmayı sürdürdüğünü ifade etti.
Türkiye’nin Avrupa’nın refah ve güvenliğinde önemli roller üstlendiğini belirten Erdoğan, temmuz ayında düzenlenen NATO Zirvesi’nin ortak güvenliğin göstergelerinden biri olduğunu söyledi.
Erdoğan, Türkiye’nin Avrupa’nın güvenlik mimarisinin dışında bırakıldığı bir yapının daha güçlü ve güvenli olmasının mümkün olmadığını savundu. Avrupa Birliği ile ilişkilerin stratejik bir vizyon doğrultusunda şekillendirildiğini belirten Erdoğan, aynı yaklaşımın Birlik’ten de beklendiğini dile getirdi.
İRAN GÜNDEMİ AYNI GÜN KİK TOPLANTISINDA ELE ALINDI
Erdoğan’ın BM Genel Kurulu konuşmasında İran’dan söz etmemesi, aynı gün gerçekleşen İran gündemli Körfez İşbirliği Konseyi toplantısı nedeniyle ayrıca gündeme geldi.
Cumhurbaşkanı Erdoğan, ABD Başkanı Donald Trump’ın katılımıyla BM Genel Merkezi’nde düzenlenen ve İran gündeminin ele alındığı KİK toplantısına katıldı. Toplantıda Türkiye’nin yanı sıra Körfez ülkeleri ile Mısır, Suriye, Irak ve Lübnan’dan lider veya dışişleri bakanları yer aldı.
Erdoğan, toplantının ardından gazetecilerin Körfez’deki gelişmelere ilişkin sorusuna, çözüm için çalıştıklarını ve bu çalışmaların sonuçlarını en kısa sürede almak istediklerini söyledi. İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan ile görüşme ihtimali sorulduğunda ise programın henüz netleşmediğini belirtti.
