Ambalaj atıklarını önleme konusunda dünyanın diğer ülkelerinde yapılan uygulamalar nelerdir?

İçinde bulunduğumuz yılın başında ülkemizde perakende satış noktalarında yapılan alışverişlerin ambalajlanması için kullanılan plastik poşetler ücretsiz olmaktan çıkarılarak 25 kuruş karşılığında satılmaya başlandı.

Ambalaj atıklarını önleme konusunda dünyanın diğer ülkelerinde yapılan uygulamalar nelerdir?
18 Aralık 2019 Çarşamba 11:03

Bu uygulama ile satışı yapan perakende satış yerlerinin elde ettikleri 25 kuruşluk gelirin 15 kuruşunun Çevre ve Şehircilik Bakanlığına transfer edilmesi de yasal düzenlemenin bir diğer boyutu oldu. Bakanlıktan yapılan açıklama doğrultusunda buradan elde edilecek gelir ile çevre projelerinin desteklenmesi ve doğada kaybolması yaklaşık 1000 yıl süren plastik atıkların azaltılması amaçlanıyordu. Nitekim hedeflenen düzeye geride kalan bir yıllık süre içerisinde bir nebze de olsa ulaşılmış oldu. Kişi başına plastik poşet tüketiminde geride kalan süreç içerisinde yüzde 80 oranında bir düşüş olduğu görüldü.

Bu noktada vatandaşların plastik poşete karşı en çok tercih ettikleri alternatifin ise dikişsiz bez torbalar olarak da bilinen nonwoven çantalar olduğunu gördük. Nonwoven çantalar bazında artan talep ise ülkemizdeki nonwoven çanta üretimini canlandırdı. Bununla birlikte nonwoven çanta makinası ihtiyacı da elbette ki artış gösterdi. Nonwoven makinaları ile ilgili en büyük üreticiler ise diğer pek çok sektörde olduğu gibi Çin’de bulunuyor. Biz de bu yazımızda birinci yılına yaklaşan plastik poşet düzenlemesine ilişkin çevre koruma politikaları kapsamında dünyanın diğer ülkelerindeki uygulamaları ele aldık.

Dünya genelinde plastik poşetler ile ilgili yapılmış olan düzenlemeler

İnsanların plastik poşet kullanımını düşürerek hanelerin plastik poşet atıklarını azaltma politikası güden dünyada 60’dan fazla ülke bulunuyor. Bu ülkelerin tamamında alışverişte kullanılan plastik poşetler tıpkı ülkemizde olduğu gibi ücretli satılıyor. Plastik poşetlerin ücretli satılması uygulaması neticesinde en verimli sonuçları elde eden ülkelerin başında İngiltere gelmektedir. 2015 yılında İngiltere’de başlayan ücretli plastik poşet uygulaması ile ücretsiz plastik poşet satışı yapılan yıllara nazaran 286 milyon daha az plastik poşet satılması sonucu alınmıştır.

Plastik poşetlerin ücretlendirilmesinin yanı sıra dünyanın diğer ülkelerinde en sık görülen düzenlemelerden biri de plastik poşet kullanımının vergilendirilmesidir. Plastik poşet kullanımına vergi koyulması dolaylı olarak plastik poşet uygulamalarının ücretlendirilmesi anlamına da gelmektedir.

Plastik poşet kullanımını ücretlendiren bazı ülkeler

Yunanistan’da 2018 yılından itibaren yürürlüğe giren eco-vergi uygulaması ile plastik poşetlerden ücret alınmaya başlandı. Uygulama ile ilk etapta 2020 yılına kadar poşet kullanımında %75’e varan azalma hedeflenirken 2025’e kadar plastik poşet kullanımı %90 oranında azaltılmak isteniyor.

AB ülkeleri arasında plastik poşetlerin ücretli kullanılması uygulamasına en son geçen ülkeler ise tıpkı Türkiye gibi 2019 yılında uygulamayı başlatan Hırvatistan, Letonya ve Slovenya oldu. Almanya’da tam bir yasak söz konusu değilken ülke genelinde plastik poşetlerin ücretli satışı uygulaması yapılmaktadır.

Plastik poşet kullanımını yasaklayan ülkeler

İtalya’da plastik poşet kullanımı ülke genelinde 2011’den bu yana yasak. Ülkede sadece biyolojik poşetler kullanılabiliyor ve bu poşetlerde ücretli olarak temin ediliyor. Fransa’da ise perakende satış yapan marketlerin kasalarında plastik poşet kullanımı yasakken Türkiye’de olduğu gibi sadece sebze-meyve reyonlarında bu poşetlerin kullanımına izin veriliyor. Çin’de de ülke genelinde 2008 yılının haziran ayından beri plastik poşet kullanımı ücretli hale getirildi. Çin gibi nüfusu oldukça fazla olan bir ülkede bu ölçüde bir yasak çevre koruma politikalarına önemli ölçüde katkı sağladı. Hindistan’da da benzer şekilde bir yasak uygulanıyor. Afrika ülkeleri de plastik poşet kullanımını yasaklayan ülkeler arasında yer alıyor. Gabon, Kenya, Moritanya, Kongo, Senegal ve Ruanda’da plastik poşet kullanımı yasaklanmış durumdadır.

Yorum Ekle
İsim
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.